سوره نساء :بخش دهم: قوانین جهاد و دفاع در قرآن

شبه یادداشتها

۱ مهر ماه ۱۴۰۰ شمسی

سوره نساء ۹۲ ۱مین سوره بر حسب تاریخ نزول(بخش دهم)

بنام خداوند بخشنده مهربان

پیش از مطالعه ضروری است بدانیم که جنگ و جهاد در قرآن تابع اصول زیر است بدون قید وشرط:

-به کسانى که جنگ بر آنان تحمیل شده رخصت جهاد داده شده است چرا که مورد ظلم قرار گرفته‏ اند و البته خدا بر پیروزى آنان سخت تواناست. آیه ۳۹ سوره حج

و در راه خدا با کسانى که با شما مى ‏جنگند -بجنگید ولى از اندازه درنگذرید زیرا خداوند تجاوزکاران را دوست نمى دارد .آیه ۱۹۰ سوره بقره

-اگر(دشمنان) بازایستادند البته خدا آمرزنده مهربان است آیه (۱۹۲) سوره بقره

ای اهل ایمان سلاح جنگ برگیرید و آن گاه دسته دسته یا همه یک‏باره متّفق  بیرون روید. (۷۱)

و همانا گروهی از شما کندی و درنگ می‏کنند، اگر برای شما حادثه ناگواری پیش آید (به شماتت) گویند: خدا ما را مورد لطف خود قرار داد که با آنان حاضر نشدیم. (۷۲)

و اگر فضل خدا شامل حال شما گردد آن چنان که گویی میان شما و آنان ابداً دوستی نبوده (با تأسف) گویند: ای کاش ما نیز با آنان به جهاد رفته بودیم تا  نصیب فراوان می‏بردیم. (۷۳)

پس کسانی باید در راه خدا جهاد کنند که زندگی این جهان را به آن جهان می‏فروشند. و هر کس در راه خدا جهاد کند و کشته شود یا فاتح گردد، زود باشد که او را اجری عظیم دهیم. (۷۴)

چرا در راه خدا جهاد نمی‏کنید و در راه جمعی ناتوان از مرد و زن و کودک که دائم می‏گویند: بار خدایا، ما را از این شهری که مردمش ستمکارند بیرون آر و از جانب خود برای ما  نگهدار و یاوری فرست. (۷۵)

اهل ایمان در راه خدا، و کافران در راه طاغوت جهاد می‏کنند، پس با دوستان شیطان بجنگید  که مکر و سیاست شیطان بسیار سست و ضعیف است. (۷۶)

آیا نمی‏نگری به حال مردمی که به آن‌ها گفته شد: اکنون از جنگ خودداری کرده، به نماز و زکات قیام کنید پس آن گاه که بر آن‌ها حکم جهاد آمد در آن هنگام گروهی از آنان به همان اندازه که باید از خدا ترسند یا بیش از آن، از مردم ترسیدند و گفتند: ای خدا، چرا بر ما حکم جنگ را فرض کردی؟ چرا عمر ما را تا اجل نزدیک طبیعی به تأخیر نیفکندی؟ بگو: زندگانی دنیا متاعی اندک است و جهان آخرت برای هر کس که خداترس باشد بهتر از دنیاست، و (در آن‌جا) کمترین ستمی به شما نخواهد شد. (۷۷)

هر کجا باشید اگر چه در کاخهای بسیار محکم، شما را مرگ فرا رسد. و آنان را اگر خوشی و نعمتی فرا رسد گویند: این از جانب خداست، و اگر زحمتی پیش آید گویند: این از جانب توست! بگو: همه از جانب خدا است. چرا این قوم (جاهل) از فهم هر سخن دورند؟! (۷۸)

هر چه از انواع نیکویی به تو رسد از جانب خداست و هر بدی رسد از خودِ توست، و ما تو را به رسالت برای مردم فرستادیم، و تنها گواهی خدا کافی است. (۷۹)

هر که رسول را اطاعت کند خدا را اطاعت کرده، و هر که مخالفت کند  ما تو را به نگهبانی آن‌ها نفرستاده ‏ایم. (۸۰)

و  نزد تو به زبان اظهار فرمانبرداری کنند و چون از حضور تو دور شوند شبانه گروهی خلاف گفته تو را در دل گیرند، و خدا اندیشه شبانه آن‌ها را خواهد نوشت. پس از آن‌ها روی بگردان و به خدا اعتماد کن، که تنها خدا تو را نگهبان کافی است. (۸۱)

ادامه دارد...

سوره نساء بخش نهم : حتی با فتنه انگیزان نیکو سخن گو!، اگر می خواهید با پیامبران و صدیقان محشور شوید...

سوره نساء ۹۲ امین سوره بر  حسب تاریخ نزول بخش نهم

بنام خداوند بخشنده مهربان

و چون به آن‌ها گفته شود که به حکم خدا و رسول باز آیید، گروه منافق را بینی که مردم را از گرویدن به تو منع می‏کنند. (۶۱)

پس چگونه خواهد بود اگر مصیبتی از کردار زشت خود به آنان رسد؟ آن گاه نزد تو آیند و به خدا سوگند خورند که ما  قصدی جز نیکویی و موافقت نداشتیم! (۶۲)

حتی با فتنه انگیزان با سخن نیکو صحبت کن!

اینانند که خدا از قلب آن‌ها آگاه است، تو (ای رسول) از آنان روی بگردان و آن‌ها را نصیحت کن و به گفتار دلنشین و مؤثر با ایشان سخن بگو. (۶۳)

گروه درویان اگر توبه می کردند خدا توبه اشان را می پذیرفت

ما رسولی نفرستادیم مگر بر این مقصود که خلق به امر خدا اطاعت او کنند. و اگر هنگامی که آنان بر خود ستم کردند به تو رجوع می‏کردند و از کردار خود به خدا توبه نموده و تو هم برای آن‌ها استغفار می‏کردی و از خدا آمرزش می‌خواستی، در این حال البته خدا را توبه‏ پذیر و مهربان می‏یافتند. (۶۴)

نه چنین است، قسم به خدای تو که اینان  اهل ایمان نمی‏شوند مگر آن‌که در خصومت و نزاعشان تنها تو را حَکم کنند و آن گاه به هر حکمی که کنی اعتراض نداشته، کاملًا تسلیم  باشند. (۶۵)

و اگر ما به آن‌ها حکم می‏کردیم که خود  را بکشید یا از دیار خود بیرون روید به جز اندکی اطاعت امر نمی‏کردند، و اگر به آن‌چه پندشان می‏دهند عمل می‏کردند البته نیکوتر و کاری محکم و با اساس‏تر برای آن‌ها بود. (۶۶)

و در آن صورت محققاً ما آن‌ها را از نزد خود مزدی بزرگ عطا می‏کردیم. (۶۷)

و بی‏شک آنان را به راه راست هدایت می‏نمودیم. (۶۸)

اگر می خواهید با پیامبران محشور شوید!

و آنان که اطاعت خدا و رسول کنند البته با کسانی که خدا به آن‌ها لطف فرموده یعنی با پیغمبران و صدّیقان و شهیدان و نیکوکاران محشور خواهند شد، و اینان نیکو رفیقانی هستند. (۶۹)

این فضل و بخشش از سوی خداست، و علم (ازلی) خدا کفایت کند. (۷۰)

ادامه دارد...

۱۰۰۰ آیه ازقرآن: نماز و دیدگاه های پورسینا پزشک و فیلسوف نامدار ایرانی در باره آن

۱۰۰۰ ایه از قرآن

آنچه از کتاب به سوى تو وحى شده است بخوان و نماز را برپا دار که نماز از کار زشت و ناپسند باز مى دارد و قطعا یاد خدا بالاتر است و خدا مى‏ داند چه مى ‏کنید .آیه ۴۵ سوره عنکبوت
 

پور سینا در باره نماز می گوید!

پور سینا پزشک نامدار و حکیم الهی ایر ان نماز را نجات دهنده  روح باز مانده در چاه طبیعت می داند که انسان را از گور جسم خارج ساخته و برای رسیدن به مقام عبودیت و اخلاق، از معبود ذوالجلال و الاکرام ، کمالی خالص را در خواست می کند که حقیقت دین است.

هر نمازی که با نیت خالص انجام گیرد شخص نمازگزار را در درک اینکه تعدد در صفات خدا راه ندارد یاری می رساند...از دید گاه ا و اخلاص در نیت به این معناست که نمازگزار دریابد که کثرت صفات فقط در مورد مخلوقات و بندگان صدق می کند.چون قدرتهایی مانند شنیدن، بینا بودن ، قدرت ، علم و دانی بندگان جدای از حیات آنان می باشد. 

ولی پروردگار عالم یک واحد أحد است که هیچ کثرتی به ذات اقدس ربوبی او راه ندارد . او ست که تنها جان دهنده به همه ی موجودات و تدبیر کننده در این عالَم است.

اگر کسی که نمازمی گذار پرودگار را این چنین بشناسد و نماز را درپیشگاه او به عنوان حضور در پیشگاه حقیقتی انجام دهد که محیط بر تمامی کمالات و هستی است و بداند که پرودگار بر نماز گذار احاطه کامل دارد ، چنین نمازگذاری شخص موفق و مؤید است.

اگر شارع دین نماز را بالاترین عبادت ها دانسته است به این دلیل است که نماز عبادتی است که متناسب با ظاهر بدن و باطن روح و جان انسان می باشد.چون انسان از ظاهر و باطن تشکیل شده و ترکیبی از این دو است . نماز نیز ترکیبی از ظاهر و باطن می باشد . ظاهر نماز ظاهر نماز گذار را که جسم او ست در پیشگاه خدا حاضر می کند و باطن نماز نفس ناطقه ،روح و حقیقت انسانی را به پیشگاه احدیت خلاق متعال متوجه می سازد ، و به سوی رسم بندگی سوق می دهد.

دیگر این که اگر پرسیده شود چرا انسانها باید عبادت کنند و نماز بخوانند پاسخ این است که خداوند متعال آگاه است که برخی از بندگان قابلیت رشد برای نیل به مقام والای انسانی را ندارند ولی لازم است که همین ها نیز از سقوط به منزلگاه حیوانی بر حذر داشته شوند و خدا آنان را یله و رها نمی سازد بنابر این از آنان می خواهد که به عبادات بد نی روی آورند تا از آنان تاثیر بگیرند.

پور سینا بر این باور است کسانی که که اهل حکمت اند نیروهای طبیعیشان تحت تاثیر نظام عقلی در آمده و با عالم روحی تشابه پیدا کرده و از ملک به جهان ملکوت پرواز می کنند. ، خواه ناخواه با تبعیت بدن از روح ، مشابهت بین روح و بدن در ایشان ظاهر می شود آنچنان که انگار تن به طرف روان پرواز می نماید؛ و در نتیجه قوای طبیعی ایشان تحت سرپرستی نظام عقلانی در می آید .

پور سینا در ار تباط با آیه "ما جن و انس را خلق نکردیم مگر این که ما را عبادت کنند،" تاویل جالبی دارد و می گوید که عبادت خالص همان متن معرفت الهی است و نماز با اخلاص باعث می گردد که انسان هر گونه کثرتی را از ذات خداوندی دور دانسته و به درک لازم و معرفت حقانی نایل گردد.

دیگر آن که اگر به حقیقت نماز توجه شود و نمازگذار به مدد نفس ناطقه خود در پیشگاه خدا به مناجات ایستد و او را با معرفت شناسد و این معرفت بدون ترکیب و یا اشاره به جهت و امتداد باشد و عقلا و روحا پرودگار را بخواند و از او برای تکمیل نفس خود مدد خواهد آن امر عقلی و آن امر قدسی از سوی پرودگار بر او نازل می شود.

معراج و نماز

پو ر سینا می افزاید که آن شبی که پیامبر بزرگوار ما از تمام آثار مادی و آرزوهای طبیعی خارج شد و در حالت تجرد محض با خداوند مناجات کرد به خداوند عرض نمود :

بار پرودگارا من امشب و اکنون لذتی و سروری عجیب در خود مشاهده می کنم و از نهان گاه روح و از مرکز عقل خود از در خواست کرد تا راهی را به او نشان دهد که همواره این حالت روحانی را تجربه کند خداوند نیز  در آن زمان نماز را بر او واجب کرد و فرمود!ای محمد،! شخص نماز گذار در نماز با خدا مناجات می کند.
پور سینا در ادامه می افزاید این همان نمازی است که در قران از ان سخن رفته و گفته شده که نماز انسان را از زشتیها و منکرات دور می کند.

ادامه دارد

سوره نساء بخش ششم: خدا به شما امر می کند امانتها را به صاحبان آنها برگردانید و اگر به حکومت رسیدید با عدل و داد حکومت کنید!

سوره نساء  ۹۲ امین سوره برحسب تاریخ نزول(بخش ششم)

بنام خداوند بخشنده مهربان

خسیسان و بخیلان در ملکوت جایی ندارند

مگر آنان که از احسان به خلق به هسته خرمایی بخل می‏ورزند بهره ‏ای از مُلک خدا خواهند یافت؟ (۵۳)

آنانی که به خدا ناباوران حسودی می کنند

بلکه حسد می‏ورزند با مردم چون آن‌ها را خدا به فضل خود برخوردار نمود. که البته ما به آل ابراهیم کتاب و حکمت دادیم و به آن‌ها ملک و سلطنتی بزرگ عطا کردیم. (۵۴)

آن گاه برخی بدو گرویدند و برخی مانع ایمان به او شدند پس  کیفر آتش افروخته دوزخ بس است. (۵۵)

آنان که به آیات ما کافر شدند به زودی در آتش دوزخشان درافکنیم که هر چه پوست تن آن‌ها بسوزد آنان را پوست دیگری جایگزین کنیم عذاب را بچشند، که همانا خدا مقتدر و کارش از روی حکمت است. (۵۶)

آنان را که ایمان آوردند و نیکوکار شدند به زودی در بهشتی درآوریم که نهرها از زیر درختانش جاری است و در آن زندگانی جاوید کنند و برای آن‌ها در بهشت جفت‌های پاکیزه است و آنان را به سایه رحمت ابدی خود درآوریم. (۵۷)

خداوند به شما امر می کند امانتها را به صاحبانشان بر گردانید و اگر به حکومت رسیدید به عدالت رفتار کنید!

همانا خدا به شما امر می‏کند که امانت‌ها را به صاحبانش باز دهید و چون حاکم بین مردم شوید به عدالت داوری کنید. همانا خدا شما را پند نیکو می‏دهد، که خدا شنوا و بیناست. (۵۸)

ای اهل ایمان، فرمان خدا و رسول و فرمانداران که از خود شما هستند اطاعت کنید، پس اگر در چیزی کار به نزاع کشد آن را به حکم خدا و رسول بازگردانید اگر به خدا و روز قیامت ایمان دارید. این کار برای شما بهتر و خوش‏عاقبت‌تر خواهد بود. (۵۹)

کسانی که به ظاهر خداباورند

آیا ننگری به حال آنان که به گمان خود ایمان به قرآن تو و کتبی که پیش از تو فرستاده شده آورده‏ اند، چگونه باز می‏خواهند داوری به طاغوت برند در صورتی که مأمورند که به طاغوت کافر شوند؟! و شیطان خواهد که آنان را گمراه کند گمراهی دور . (۶۰)

و چون به آن‌ها گفته شود که به حکم خدا و رسول باز آیید، گروه منافق را بینی که مردم را از گرویدن به تو منع می‏کنند. (۶۱)

دورویان این گونه اند

پس چگونه خواهد بود (حال آن‌ها) چون مصیبتی از کردار زشت خود به آنان رسد؟ آن گاه نزد تو آیند و به خدا سوگند خورند که ما  قصدی جز نیکویی و موافقت نداشتیم! (۶۲)

ای پیامبر این از خدابی خبران را با زبانی موثر نصیحت کن!

اینانند که خدا از قلب آن‌ها آگاه است، تو از آنان روی بگردان و آن‌ها را نصیحت کن و به گفتار دلنشین و مؤثر با ایشان سخن بگو. (۶۳)

ادامه دارد...

سوره نساء ۹۲ امین سوره بر حسب تاریخ نزول:آنان که کلمات خدا را تغییر دادند، جبت و طاغوت چیستند و کیستند؟

سوره نساء ۹۲ امین سوره بر حسب تاریخ نزول

بنام خداوند بخشنده مهربان

ای اهل ایمان، هرگز در حال مستی به نماز نیایید تا بدانید چه می‏گویید و نه در حال جنابت ، مگر آن‌که رهگذر باشید تا وقتی که غسل کنید. و اگر بیمار بودید یا آن‌که در سفر باشید یا قضاء حاجتی دست داده باشد یا با زنان مباشرت کرده‏اید و آب برای تطهیر و غسل نیافتید پس به خاک پاک تیمم کنید، آن گاه صورت و دست‌ها را  مسح کنید، که خدا بخشنده و آمرزنده است. (۴۳)

آیا ندیدی و ننگریستی به  آنان که اندک بهره ‏ای از علم کتاب یافتند که خریدار ضلالت هستند و همی خواهند که شما  نیز گمراه شوید؟! (۴۴)

و خدا داناتر است به دشمنان شما، و همین بس که خدا دوستدار و یاور باشد. (۴۵)

آنان که کلمات کتاب خدا را تغییر دادند

گروهی از یهود کلمات (خدا) را از جای خود تغییر داده و گویند: شنیدیم و سرپیچیم و بشنو که (کاش) ناشنوا باشی و گویند ما را رعایت کن. و گفتار ایشان زبان‏بازی و طعنه و تمسخر به دین است. و اگر می‏گفتند که ما  شنیدیم و اطاعت کنیم و تو نیز بشنو و به حال ما بنگر، هر آینه آنان را نیکوتر بود و به صواب نزدیکتر، لیکن چون کافر شدند خدا آن‌ها را لعنت کرد، و به جز اندکی ایمان نخواهند آورد. (۴۶)

ای کسانی که به شما کتاب آسمانی داده شد، به قرآنی که فرستادیم که مصدّق تورات و انجیل شماست ایمان آورید پیش از آن‌که بر چهره ‏هایی  خط خذلان کشیم و آن‌ها را واژگون کنیم یا مانند اصحاب سَبت بر آن‌ها لعنت و عذاب فرستیم، و قضای خدا واقع‏شدنی است. (۴۷)

خداوند شرک به او را نمی بخشد

محققاً خدا گناه شرک را نخواهد بخشید و سوای شرک را برای هر که خواهد می‏بخشد، و هر کس که شرک به خدا آورد به دروغی که بافته گناهی بزرگ مرتکب شده است. (۴۸)

نمی‏بینی آنان را که دعوی پاکدلی کنند؟ خداست که هر که را خواهد از رذائل پاک و منزّه دارد، و به قدر فتیلی (رشته خرما) به کسی ستم نشود. (۴۹)

بنگر چگونه بر خدا دروغ می‏بافند! و همین بس گناهی آشکار است. (۵۰)

جبت و طاغوت

ندیدی آنان که بهره ‏ای از کتاب آسمانی داشتند  چگونه به  جِبت و طاغوت می‏گروند و درباره کافران مشرک می‏گویند که راه آنان به صواب نزدیکتر از طریقه اهل ایمان است؟! (۵۱)

(واژه «جبت» فقط  یک بار وآن هم در همین ایه امده که به معنی ساحر ، سحر، و بت می باشد.

 و واژه طاغوت که هشت مرتبه در قرآن آمده و  از ماده طغیان و به معنی تعدی و تجاوز از حد بوده وبه  اموری از قبیل شیطان، حاکم جبار و هر معبود غیر خدا و هر مسیری که به غیر خدا وند منتهی شود نیز گفته می شود.)

این گروهند که خدا آنان را لعنت کرد، و هر که را خدا لعن کند دیگر مددکار و یاوری برای او نتوانی یافت. (۵۲)

مگر آنان که از احسان به خلق به هسته خرمایی بخل می‏ورزند بهره‏ای از مُلک خدا خواهند یافت؟ (۵۳)

ادامه دارد...